Migraine is niet iets wat vrouwen zich inbeelden. Het blijkt dat er wel degelijk een oorzaak aan te wijzen is, namelijk een dikkere hersenstructuur in twee hersengebieden en meer communicatie tussen deze hersendelen. Bij mannen die last hebben van migraine – zo bestaan inderdaad – worden die dikkere structuren en communicatiepatronen niet waargenomen.

Dat blijkt uit hersenonderzoek aan twee Amerikaanse instellingen op een groep van 44 mannen en vrouwen, van wie de helft migrainelijders zijn. Volgens twee vooraanstande neurologen – die niet bij het onderzoek betrokken waren – zijn de resultaten revelerend.

Uit de sfeer van
de subjectiviteit

“Migraine is nooit beschouwd als een belangrijke hersenaandoening”, aldus Peter Goadsby van de University of California. “Studies als deze halen migraine uit de sfeer van de subjectiviteit en tonen dat fundamentele variaties in hersenbouw verantwoordelijk zijn voor de verschillen. Het is een bevestiging voor mensen met migraine als ze nu begrijpen dat er echt iets fundamenteels gebeurt in hun hersenen”, valt Andrew Charles hem bij in Science Magazine.

Uit gezondheidsstatistieken in Europa en de VS blijkt dat ongeveer 18 procent van alle vrouwen soms lijden aan slopende hoofdpijn. Vrouwen hebben drie keer vaker last van migraine dan mannen.

Communicerende hersengebieden

Van de 44 mannen en vrouwen die aan het Boston Children’s Hospital en de Harvard Medical School werden onderzocht zijn de hersenen op verschillende momenten gescand. Vrouwen en mannen bestempelden hun migraines als “intens” maar vrouwen vonden ze meer onaangenaam dan mannen.

Uit de scans tijdens migraine-aanvallen blijkt dat de vrouwen een iets dikker hersenstructuur vertonen in de insula posterior – een gebiedje dat bekend staat voor de verwerking van pijnimpulsen – en in de precuneus – een gebied dat recent gelinkt werd aan migraine maar waar ook bewustzijn en zelfbewustzijn gelocaliseerd zijn. Bij de anderen – ook mannen met migraine – werd deze verdikking niet vastgesteld.

Nadien werden de hersenen van mannelijken vrouwelijke migrainelijders verder vergeleken door te onderzoeken hoe ze op een andere pijnimpuls reageren – in dit geval het gedurende 15 seconden aanraken van een (te) heet voorwerp zoals een kop hete koffie. “Bij vrouwelijke migrainelijders communiceren deze dikkere gebieden met elkaar en reageren ze samen om de pijn in een patroon dat niet te zien is bij mannen”, aldus onderzoeksleider Nasim Maleki.
De hersengebieden bij de vrouwen die sterker reageren op de pijnimpuls maakten deel uit van emotionele netwerken.

Emotionele pijnverwerking

Volgens neurowetenschapper Andrew Ahn van de University of Florida is vooral dat emotionele aspect van pijnverwerking interessant. “Pijn is een ervaring. Een product van verwerking van een pijnimpuls én van de manier waarop de hersenen die pijn interpreteren. Het boeiende hieraan is dat pijnonderzoek begint te aanvaarden dat er wijzigingen optreden of opgetreden zijn in de hersenen van mensen die lijden aan chronische pijn”.

De studie kan in de toekomst ook gevolgen hebben voor de pijnbehandeling. Momenteel biedt zelfs de beste medische begeleiding in amper de helft van de gevallen soelaas en dan nog maar bij de helft van de migraine-aanvallen. Maar concreten gevolgen van dit onderzoek zijn er niet, daarvoor is meer studie vereist. Het heeft volgens de Amerikanen als migrainelijd(st)er totaal geen zijn nu scans te laten maken van je hoofd.