Het verblijf in een rusthuis dreigt fors duurder te worden voor zwaar zorgbehoevende bejaarden. De federale middelen om personeel in te zetten voor deze bewoners werden ingekort. Als er geen oplossing uit de bus komt dreigen ze zelf op te draaien voor de 25 tot 30 euro extra kosten en gaat hun dagprijs richting 80 euro. Voor een goed begrip: die kosten worden momenteel meestal (nog) niet doorgerekend.

Er kan een oplossing uit de bus komen als de bevoegde ministers Laurette Onkelinx (federaal gezondheidsminister) en haar Vlaamse evenknie Jo Vandeurzen tot een akkoord komen.

Budget volgt niet

Het probleem is een gevolg van de snelle groei van het aantal rusthuisbedden. In Vlaanderen komen er jaarlijks 2.000 nieuwe plaatsen bij, maar het federale budget om het bijhorende personeel te betalen volgt niet. De subsidie om voor die extra bedden personeel te voorzien, komt via het Riziv uit de federale kas. “Maar die is sinds december gehalveerd. Gemiddeld gaf de federale overheid ons voor zwaar zorgbehoevende bewoners ongeveer 50 euro subsidie per dag om aan personeel te spenderen. Maar dat is sinds december nog maar zo’n 25 euro”, zegt Paul Van Tendeloo, directeur van woonzorgcentrum Ambroos in Hofstade in een krant van De Persgroep.

Laurette versus Jo

Daardoor dreigen uitgerekend de mensen die het meest zorg nodig hebben – dementerende bejaarden, mensen met verlammingen… – uit de boot te vallen. Volgens Tendeloo zou het woonzorgcentrum hen 25 tot 30 euro per dag extra moeten aanrekenen. Dat gebeurt nog niet. Maar rusthuizen kunnen die extra kosten niet zelf blijven dragen. De kosten zijn bovendien niet samendrukbaar omdat er wettelijk een minimumbezetting voorzien is.
Het probleem zou op Vlaams niveau opgelost zijn met 14 miljoen euro par jaar extra. Centen die dus van Laurette Onkelinx (PS) moeten komen. Volgens Peter Degadt van  Zorgnet Vlaanderen heeft die “hier en daar wel nog middelen”. Er is ondermeer een budget van 25 miljoen voor zorgvernieuwingsprojecten dat niet volledig benut wordt.

Kinderen zijn zelf zestigers

Op het kabinet van minister Onkelinx kaatst men de bal terug. Een woordvoerder van de minister wijst erop dat het genoemde budget van 25 miljoen euro in feite voorzien is voor projecten om mensen langer thuis te verzorgen. Probleem is, volgens het kabinet-Onkelinx, dat Vlaanderen meer nieuwe rusthuisbedden creëert dan afgesproken. Er is een akkoord tussen beide overheden voor 1.233 extra plaatsen per jaar. Maar in Vlaanderen staan er dit jaar al ruim dubbel zoveel gepland. Volgens de betrokkenen beantwoorden die nieuwe plaatsen aan de groeiende vraag. De kandidaat-bewoners zijn meestal tachtigers die echt niet meer zelfstandig kunnen wonen en waarvan de kinderen soms zestigers zijn die ook nog eens de zorg voor kleinkinderen op zich nemen.